Netanyahu ad çəkmədi, amma... Orta Asiya türk dövlətləri İsrailə cəlb olunur

Cənubi Kipr və Yunanıstana açılan Orta Asiyadakı türk dövlətlərinin yeni hədəfi İsraildirmi? Yunanıstan və Kipr Respublikası ilə ittifaq sistemi quracaqlarını açıqlayan Netanyahu, ittifaqa "hazırda adını çəkə bilmədiyi bəzi Asiya ölkələrini" də daxil etdiyini bildirdi.

İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahu həftəlik kabinet iclasından əvvəl mətbuata açıqlamalar verdi.

İsrailin müxtəlif ölkələrlə əməkdaşlıq planlarına toxunan Netanyahu deyib: "Qarşımda gördüyüm vizyonda, əsasən, Yaxın Şərq ətrafında və ya daxilində "altıbucaqlı ittifaq sistemi" yaradacağıq. Bu ittifaqa Hindistan, Ərəb və Afrika ölkələri, Yunanıstan, Cənubi Kipr və hazırda adını çəkə bilmədiyim bəzi Asiya ölkələri daxildir. Bunu müntəzəm olaraq elan edəcəyəm.

Burada məqsəd həm qarşılaşdığımız çətinliklər və məqsədlər barədə eyni fikirləri bölüşən ölkələrin oxunu yaratmaq, həm də çox sərt zərbə vurduğumuz radikal şiə oxuna və ortaya çıxan radikal sünni oxuna qarşı durmaqdır. Bütün bu ölkələr fərqli bir perspektivə malikdirlər. Aramızdakı əməkdaşlıq böyük nəticələr verə bilər. Əlbəttə ki, bu, bizim dözümlülüyümüzü və gələcəyimizi təmin edə bilər."

Netanyahu həmçinin Trampla unikal və tarixi bir ittifaqın olduğunu söyləyib.

 

O, Orta Asiyanın türk dövlətlərini nəzərdə tuturdu?

Məlumdur ki, İsrail Kipri ​​və Orta Asiyadakı türk dövlətlərini yaxından izləyir. "Netanyahunun adını çəkmədiyi Asiya ölkələri"nin Orta Asiyanın türk dövlətləri olduğu ehtimal edilir. Bu dövlətlərin İsrailin həyətyanı sahəsi hesab edilən Cənubi Kiprdə səfirliklər açdıqları və İsrail tərəfdarı olan digər bir ölkə olan Yunanıstanla sıx münasibətləri olduğu məlumdur.

Məlum olduğu kimi, ötən il Türk Dövlətləri Təşkilatının (TDT) üzvləri olan Qazaxıstan və Özbəkistan, müşahidəçi Türkmənistan isə Cənubi Kiprə səfirliklər təyin ediblər.

Qazaxıstan səfiri Nikolay Jumakanov etimadnaməsini Kipr Yunan lideri Nikos Xristodulidesə təqdim edərkən bildirib ki, "Qazaxıstan beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədləri daxilində Kipr Respublikasının suverenliyini və ərazi bütövlüyünü qətiyyətlə dəstəkləyir". Daha sonra Qazaxıstan Baş nazirinin müavini və xarici işlər naziri Murat Nurtileu Cənubi Kiprə rəsmi səfər edib.

Qazaxıstan da ABŞ prezidenti Donald Trampın təşəbbüsü ilə irəli sürülən İbrahim Sazişlərinə qoşulub. Sözügedən saziş, 2020-ci ildə ABŞ prezidenti Donald Trampın vasitəçiliyi ilə İsrail və ərəb ölkələri arasında normallaşma sazişi kimi tanınır. Bu saziş tez-tez "İsrail və ABŞ-ın maraqlarına xidmət etdiyi" üçün tənqid olunur.