Avropa ictimai rəyinin əksəriyyəti ABŞ ilə müttəfiqliyi qorumaqdansa, Avropanın strateji müstəqilliyinin qorunmasını dəstəkləyir. Qərbi Avropa ölkələrində ABŞ-a qarşı mənfi fikirlər son 10 ildə ən yüksək səviyyəyə çatıb. YouGov-un 2026-cı ilin yanvar ayında apardığı sorğuya görə, avropalılar hesab edirlər ki, Vaşinqtonla münasibətləri qorumaqdansa, Avropanın müstəqilliyini və dəyərlərini qorumağa üstünlük verilməlidir.
Sorğuya görə, ABŞ-a qarşı mənfi fikirlərin nisbəti Danimarkada 84 faizə çatıb, Almaniyada isə 72 faizə, İspaniyada 66 faizə, Fransada 62 faizə, İtaliyada 63 faizə və Böyük Britaniyada 64 faizə çatıb. Bu rəqəmlər təkcə noyabr ayından bəri əhəmiyyətli bir artım olduğunu göstərir.
Tədqiqat ABŞ prezidenti Donald Trampın Qrenlandiyanı işğal etmək barədə ritorikasının Avropa ictimai rəyində ciddi əks-səda doğurduğunu ortaya qoyub. Qrenlandiyanın muxtar bölgə olduğu Danimarkada ABŞ-a inam kəskin şəkildə azalıb. Danimarkalıların 80%-i 2023-cü ilin iyul ayında ABŞ-ı dost və ya müttəfiq hesab etsə də, bu rəqəm 2026-cı ilin əvvəlində 26%-dən aşağı düşüb.
Avropalılar ABŞ-dan asılı olduqlarını etiraf edirlər, lakin müstəqillik prioritetdir.
Sorğunun nəticələri göstərir ki, avropalılar ABŞ ilə münasibətlərin vacibliyini etiraf etməyə davam edirlər, lakin siyasi prioritetlərdə dəyişiklik olub. İştirakçıların 63%-dən 78%-ə qədəri Avropanın təhlükəsizliyi və sülhünün hələ də ABŞ-dan asılı olduğuna inansa da, 49%-dən 64%-ə qədəri qitənin iqtisadi rifahının da Vaşinqtonla münasibətlərdən asılı olduğunu bildirib.
Buna baxmayaraq, Avropa ictimai rəyinin əksəriyyəti ABŞ ilə ittifaqı qorumaqdansa, Avropanın strateji müstəqilliyinin qorunmasını dəstəkləyir. Ölkələr üzrə məlumatlara baxdıqda, Avropa dəyərlərinə və siyasi müstəqilliyə üstünlük verənlərin faizi Danimarkada 55%-ə çatıb, Fransa və Almaniyada isə 40%-i keçib. ABŞ ilə müttəfiqliyi əsas prioritet hesab edənlərin faizi bir çox ölkədə təxminən 30% olaraq qalıb.
Tramp siyasətinə qismən dəstək, bəzi sahələrdə güclü müxalifət
Tədqiqat həmçinin avropalıların Tramp administrasiyasına qarşı bəzi tənqidlərlə razılaşdığını ortaya qoyub. İştirakçıların 59%-dən 74%-ə qədəri Avropanın müdafiə baxımından ABŞ-dan çox asılı olduğunu, 52%-dən 63%-ə qədəri isə immiqrasiya siyasətinin qeyri-kafi olduğunu düşünür.
Əksinə, avropalılar ABŞ-ın Avropanı ifadə azadlığına həddindən artıq məhdudiyyət qoyduğu fikri ilə əsasən razılaşmırlar. Bu fikrə dəstək yalnız 18%-dən 31%-ə qədər olub. Bundan əlavə, ABŞ-ın Avropa Birliyini ədalətsiz ticarət təcrübələrində ittiham etməsi ilə razılaşanların faizi 10%-dən 17%-ə qədər məhdudlaşıb.
ABŞ ilə münasibətlər pisləşərsə, Avropa inteqrasiyası gücləndirilə bilər.
Sorğuya görə, avropalılar transatlantik münasibətlərin pozulmasının Avropa üçün mənfi nəticələrə səbəb olacağına inanırlar. Lakin belə bir ssenaridə Avropa Birliyi daxilində daha güclü siyasi inteqrasiyaya dəstək artır. İştirakçıların 46%-dən 63%-ə qədəri AB-nin daha çox səlahiyyətə və qərar qəbuletmə qabiliyyətinə malik olmasını müdafiə edib.
Müdafiə xərclərinin artırılması ideyası da güclü dəstək tapır. İtaliya istisna olmaqla, sorğuda iştirak edən ölkələrin əksəriyyətində ABŞ ilə münasibətlər zəifləyərsə, müdafiə büdcələrinin artırılması fikri ön plandadır. Bununla belə, ölkələr arasında Ukraynaya yardımın artırılması ilə bağlı fikir ayrılığı var.
Avropalılar ABŞ siyasətinin dəyişə biləcəyinə inanırlar.
Sorğuda iştirak edənlərin əhəmiyyətli bir hissəsi ABŞ xarici siyasətinin Trampdan sonrakı dövrdə yenidən "normallaşacağına" inanır. Bu fikir Almaniyada 39%-ə, Danimarkada isə 57%-ə yüksəlir.
Lakin sorğu göstərir ki, avropalılar ABŞ ilə münasibətlərini qorumaq istəsələr belə, Avropanın siyasi və iqtisadi maraqlarını güzəştə getməklə bunu etmək istəmirlər. İştirakçıların əksəriyyəti nifrət nitqi qanunlarının yumşaldılmasına, ABŞ üçün əlverişli ticarət müqavilələrinin bağlanmasına və ya ABŞ-ın hərbi mövcudluğunun xərclərini Avropanın ödəməsinə qarşı çıxır.
Avropada ABŞ-a inam kəskin şəkildə aşağı düşür: Tramp və Qrenlandiya böhranının təsiri
Avropa ictimai rəyinin əksəriyyəti ABŞ ilə müttəfiqliyi qorumaqdansa, Avropanın strateji müstəqilliyinin qorunmasını dəstəkləyir. Qərbi Avropa ölkələrində ABŞ-a qarşı mənfi fikirlər son 10 ildə ən yüksək səviyyəyə çatıb. YouGov-un 2026-cı ilin yanvar ayında apardığı sorğuya görə, avropalılar hesab edirlər ki, Vaşinqtonla münasibətləri qorumaqdansa, Avropanın müstəqilliyini və dəyərlərini qorumağa üstünlük verilməlidir.
Sorğuya görə, ABŞ-a qarşı mənfi fikirlərin nisbəti Danimarkada 84 faizə çatıb, Almaniyada isə 72 faizə, İspaniyada 66 faizə, Fransada 62 faizə, İtaliyada 63 faizə və Böyük Britaniyada 64 faizə çatıb. Bu rəqəmlər təkcə noyabr ayından bəri əhəmiyyətli bir artım olduğunu göstərir.
Tədqiqat ABŞ prezidenti Donald Trampın Qrenlandiyanı işğal etmək barədə ritorikasının Avropa ictimai rəyində ciddi əks-səda doğurduğunu ortaya qoyub. Qrenlandiyanın muxtar bölgə olduğu Danimarkada ABŞ-a inam kəskin şəkildə azalıb. Danimarkalıların 80%-i 2023-cü ilin iyul ayında ABŞ-ı dost və ya müttəfiq hesab etsə də, bu rəqəm 2026-cı ilin əvvəlində 26%-dən aşağı düşüb.
Avropalılar ABŞ-dan asılı olduqlarını etiraf edirlər, lakin müstəqillik prioritetdir.
Sorğunun nəticələri göstərir ki, avropalılar ABŞ ilə münasibətlərin vacibliyini etiraf etməyə davam edirlər, lakin siyasi prioritetlərdə dəyişiklik olub. İştirakçıların 63%-dən 78%-ə qədəri Avropanın təhlükəsizliyi və sülhünün hələ də ABŞ-dan asılı olduğuna inansa da, 49%-dən 64%-ə qədəri qitənin iqtisadi rifahının da Vaşinqtonla münasibətlərdən asılı olduğunu bildirib.
Buna baxmayaraq, Avropa ictimai rəyinin əksəriyyəti ABŞ ilə ittifaqı qorumaqdansa, Avropanın strateji müstəqilliyinin qorunmasını dəstəkləyir. Ölkələr üzrə məlumatlara baxdıqda, Avropa dəyərlərinə və siyasi müstəqilliyə üstünlük verənlərin faizi Danimarkada 55%-ə çatıb, Fransa və Almaniyada isə 40%-i keçib. ABŞ ilə müttəfiqliyi əsas prioritet hesab edənlərin faizi bir çox ölkədə təxminən 30% olaraq qalıb.
Tramp siyasətinə qismən dəstək, bəzi sahələrdə güclü müxalifət
Tədqiqat həmçinin avropalıların Tramp administrasiyasına qarşı bəzi tənqidlərlə razılaşdığını ortaya qoyub. İştirakçıların 59%-dən 74%-ə qədəri Avropanın müdafiə baxımından ABŞ-dan çox asılı olduğunu, 52%-dən 63%-ə qədəri isə immiqrasiya siyasətinin qeyri-kafi olduğunu düşünür.
Əksinə, avropalılar ABŞ-ın Avropanı ifadə azadlığına həddindən artıq məhdudiyyət qoyduğu fikri ilə əsasən razılaşmırlar. Bu fikrə dəstək yalnız 18%-dən 31%-ə qədər olub. Bundan əlavə, ABŞ-ın Avropa Birliyini ədalətsiz ticarət təcrübələrində ittiham etməsi ilə razılaşanların faizi 10%-dən 17%-ə qədər məhdudlaşıb.
ABŞ ilə münasibətlər pisləşərsə, Avropa inteqrasiyası gücləndirilə bilər.
Sorğuya görə, avropalılar transatlantik münasibətlərin pozulmasının Avropa üçün mənfi nəticələrə səbəb olacağına inanırlar. Lakin belə bir ssenaridə Avropa Birliyi daxilində daha güclü siyasi inteqrasiyaya dəstək artır. İştirakçıların 46%-dən 63%-ə qədəri AB-nin daha çox səlahiyyətə və qərar qəbuletmə qabiliyyətinə malik olmasını müdafiə edib.
Müdafiə xərclərinin artırılması ideyası da güclü dəstək tapır. İtaliya istisna olmaqla, sorğuda iştirak edən ölkələrin əksəriyyətində ABŞ ilə münasibətlər zəifləyərsə, müdafiə büdcələrinin artırılması fikri ön plandadır. Bununla belə, ölkələr arasında Ukraynaya yardımın artırılması ilə bağlı fikir ayrılığı var.
Avropalılar ABŞ siyasətinin dəyişə biləcəyinə inanırlar.
Sorğuda iştirak edənlərin əhəmiyyətli bir hissəsi ABŞ xarici siyasətinin Trampdan sonrakı dövrdə yenidən "normallaşacağına" inanır. Bu fikir Almaniyada 39%-ə, Danimarkada isə 57%-ə yüksəlir.
Lakin sorğu göstərir ki, avropalılar ABŞ ilə münasibətlərini qorumaq istəsələr belə, Avropanın siyasi və iqtisadi maraqlarını güzəştə getməklə bunu etmək istəmirlər. İştirakçıların əksəriyyəti nifrət nitqi qanunlarının yumşaldılmasına, ABŞ üçün əlverişli ticarət müqavilələrinin bağlanmasına və ya ABŞ-ın hərbi mövcudluğunun xərclərini Avropanın ödəməsinə qarşı çıxır.